Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, tha të hënën se bisedimet midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit janë duke u zhvilluar dhe tashmë kanë prodhuar "pika kryesore marrëveshjeje", duke ngritur mundësinë e një marrëveshjeje në të ardhmen e afërt.
Duke folur me gazetarët disa orë pasi njoftoi se po pezullonte një ultimatum të mëparshëm kundër Teheranit, Trump tha se negociatat që filluan të dielën po vazhdonin dhe së shpejti mund të jepnin rezultate nëse ato vazhdonin në mënyrë produktive. Ai shtoi se të dërguarit e tij në Lindjen e Mesme, Steve Witkoff dhe Jared Kushner, kanë udhëhequr diskutimet.

Trump tha se bisedimet nuk po zhvillohen me udhëheqësin suprem të Iranit, por me atë që ai e përshkroi si një figurë "të respektuar" iraniane, duke shtuar: "Unë nuk e konsideroj djalin e Khameneit udhëheqësin". Ai tha gjithashtu se Irani e nisi kontaktin dhe ka rënë dakord në parim të braktisë armët bërthamore, duke deklaruar: "Ata kanë rënë dakord të mos kenë armë bërthamore".

Sipas Trump, kuadri në zhvillim përfshin "15 pika marrëveshjeje" dhe do të trajtojë rezervat e uraniumit të pasuruar të Iranit. Ai sugjeroi që Shtetet e Bashkuara mund të marrin kontrollin e uraniumit të pasuruar si pjesë e një marrëveshjeje dhe tha se Izraeli është konsultuar dhe do të jetë i kënaqur me rezultatin.

Trump i lidhi gjithashtu negociatat me Ngushticën strategjike të Hormuzit, duke thënë se ajo "do të hapet shumë shpejt nëse ka një marrëveshje".

Presidenti më parë kishte kërcënuar se do të synonte infrastrukturën energjetike të Iranit nëse ngushtica nuk do të rihapej, një ultimatum që ai e ka ndërprerë që atëherë gjatë bisedimeve. Duke mbrojtur paralajmërimin, ai tha se goditja e objekteve të energjisë "do të ishte ndryshe nga ajo që po bën Rusia në Ukrainë".

I pyetur për mundësinë e vendosjes së forcave tokësore amerikane në Iran, Trump nuk pranoi të diskutonte strategjinë ushtarake. Versus.al

Irani ka mohuar kategorikisht raportimet se po zhvillohen bisedime me Shtetet e Bashkuara, pas deklaratave të presidentit amerikan Donald Trump.

Sipas një zyrtari të lartë të sigurisë për agjencinë iraniane të lajmeve Fars, Trump kishte tërhequr një sulm ndaj infrastrukturës jetësore pasi kërcënimet ushtarake të Iranit u morën seriozisht. Zyrtari shtoi se presioni i tregjeve financiare dhe rritja e kërcënimeve ndaj obligacioneve amerikane dhe perëndimore ishin faktorë të rëndësishëm në këtë vendim.

“Që nga fillimi i tensioneve, disa ndërmjetës kanë dërguar mesazhe drejt Teheranit, ndaj të cilëve përgjigja ka qenë e qartë: ne do të vazhdojmë të mbrohemi derisa të sigurojmë parandalimin e nevojshëm,” tha burimi.

Ai theksoi gjithashtu se nuk ka pasur asnjë negociatë dhe se asnjë bisedim nuk është duke u zhvilluar mes dy vendeve.

Kjo deklaratë vjen ndërsa tensionet në Lindjen e Mesme mbeten të larta, dhe komuniteti ndërkombëtar ndjek me kujdes çdo zhvillim lidhur me marrëdhëniet SHBA-Iran./Versus.al

Çmimet e naftës ranë ndjeshëm pasi SHBA-të vendosën të ngrijnë të gjitha sulmet ndaj infrastrukturës energjetike iraniane për pesë ditë, duke ulur shqetësimet për ndërprerje të mëtejshme të furnizimit global.

Kontratat e ardhshme të naftës së papërpunuar WTI të SHBA-së ranë më shumë se 10% në 88.50 dollarë për fuçi, ndërsa tregjet reaguan shpejt ndaj shenjave të deeskalimit, ndërsa Brent ra për një kohë të shkurtër nën 110 dollarë për fuçi.

Ky veprim përmbys një pjesë të rritjes së fundit, e cila ishte nxitur nga frika e ndërprerjeve të përhapura në rrjedhat e energjisë nga Lindja e Mesme.

Indeksi i kontratave të ardhshme në SHBA rritet

Ndërkohë, kontratat me afat të shkurtër për indeksin Dow Jones u rritën me 1,100 pikë , ose 2.6%, ndërsa kontratat me afat të shkurtër për indeksin S&P 500 dhe Nasdaq-100 u rritën me 2.7%.

Ky veprim shënon një nga reagimet më të forta brenda ditës në javët e fundit, pas një periudhe paqëndrueshmërie të fortë për shkak të konfliktit në Lindjen e Mesme.

Sinjal deeskalimi nga Uashingtoni

Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka urdhëruar një pauzë pesë-ditore të sulmeve të planifikuara ndaj infrastrukturës energjetike iraniane, duke përmendur përparimin në negociatat me Teheranin.

Ai tha se bisedimet e ditëve të fundit kishin qenë "produktive", me kontaktet që vazhduan këtë javë, duke rritur shpresat për një zgjidhje diplomatike.

Ulja e rrezikut për ofertën

Njoftimi lehtësoi frikën e menjëhershme të kufizimeve të furnizimit, veçanërisht pas tensioneve mbi ultimatumin e SHBA-së për të rihapur Ngushticën e Hormuzit, një nga korridoret më të rëndësishme të transportit detar të naftës në botë.

Mundësia e sulmeve të mëtejshme ndaj infrastrukturës energjetike u zbeh përkohësisht, duke çuar në një ulje të çmimeve./Versus.al

Donald Trump

Në një postim në Truth Social, Donald Trump foli për bisedime dy-ditore produktive me Iranin dhe njoftoi se i kishte urdhëruar Departamentit Amerikan të Luftës të pezullonte çdo sulm ndaj objekteve energjetike të Teheranit për pesë ditë , pas ultimatumit që kishte dhënë dy ditë më parë.

Presidenti amerikan shkroi në rrjete sociale: 

Shtetet e Bashkuara të Amerikës dhe Irani kanë pasur, gjatë dy ditëve të fundit, bisedime shumë të mira dhe produktive në lidhje me një zgjidhje të plotë të armiqësive tona në Lindjen e Mesme.

Bazuar në përmbajtjen dhe tonin e këtyre bisedimeve të thella, të detajuara dhe konstruktive, të cilat do të vazhdojnë gjatë gjithë javës, i kam udhëzuar Departamentit të Luftës të shtyjë çdo sulm ushtarak ndaj termocentraleve dhe infrastrukturës energjetike iraniane për një periudhë prej pesë ditësh, në varësi të suksesit të takimeve dhe diskutimeve të vazhdueshme. Faleminderit për vëmendjen tuaj ndaj kësaj çështjeje!/Versus.al

Udhëheqësi i ri Suprem i Iranit, Mojtaba Khamenei , është “ i plagosur, i izoluar dhe i pandjeshëm ndaj mesazheve që i përcillen ”, thanë zyrtarë të sigurisë amerikane dhe izraelite për Washington Post.

Sipas zyrtarëve izraelitë, Trupat e Gardës Revolucionare dhe disa klerikë kanë forcuar kontrollin e tyre mbi Iranin .

Uebsajti i lajmeve Axios raportoi të shtunën (21 mars) se Agjencia Qendrore e Inteligjencës e SHBA-së, Mossadi izraelit dhe agjenci të tjera të inteligjencës po punojnë për të gjetur Khamenein, i cili është zhdukur që kur u shpall udhëheqësi i ri suprem pas vrasjes së babait të tij./Versus.al

Fatih Birol

Drejtuesi i Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë (IEA), Fatih Birol, ka paralajmëruar se bota po përballet me një krizë energjetike më të rëndë se sa goditjet e dyfishta të naftës të viteve 1970 dhe pasojat e luftës në Ukrainë së bashku.

Në një fjalim për mediat të hënën në Australi, Birol tha se kriza e energjisë, e shkaktuar nga lufta midis SHBA-së dhe Izraelit kundër Iranit, tejkalon ndikimin e krizave të naftës të vitit 1973 dhe 1979, si dhe mungesat e gazit të shkaktuara nga pushtimi rus i Ukrainës në 2022.

“Kjo krizë është si të bashkosh dy kriza të naftës dhe një krizë gazi në një të vetme,” tha Birol gjatë fjalës së tij në National Press Club të Canberrës.

Ai theksoi se bllokimi efektiv i Ngushticës së Hormuzit dhe sulmet ndaj objekteve energjetike kanë ulur furnizimet globale me naftë me rreth 11 milionë fuçi në ditë, më shumë se dyfish i mungesave të krizave të viteve ’70. Furnizimet me gaz natyror të lëngshëm (LNG) janë reduktuar me rreth 140 miliardë metra kub, krahasuar me mungesën prej 75 miliardë metra kub pas pushtimit rus të Ukrainës.

Birol gjithashtu tha se të paktën 40 objekte energjetike në nëntë vende janë dëmtuar rëndë nga konflikti. “Ekonomia globale po përballet sot me një kërcënim të madh, dhe shpresoj shumë që ky problem të zgjidhet sa më shpejt të jetë e mundur,” shtoi ai.

Si masë për zbutjen e krizës, IEA ka propozuar ndër të tjera lehtësimin e punës nga distanca, karpooling-un dhe uljen e kufizimeve të shpejtësisë në autostrada. Birol vuri në dukje se kriza nuk ishte kuptuar plotësisht më parë, prandaj dhe ai vendosi të fliste publikisht për situatën për herë të parë javën e kaluar.

Ai tha se po konsultohet me vende të ndryshme për lirimin e rezervave strategjike të naftës nëse është e nevojshme, por “zgjidhja më e rëndësishme” mbetet çlirimi i Ngushticës së Hormuzit, e cila zakonisht transporton rreth një të pestën e furnizimeve globale me naftë dhe LNG.

Çmimet e naftës janë rritur mbi 50% që nga fillimi i luftës, e cila nisi më 28 shkurt me sulmet e SHBA-së dhe Izraelit, ndërsa Irani ka vendosur bllokimin efektiv të këtij rrugëkalimi jetik.

Presidenti amerikan, Donald Trump, i dha Iranit një ultimatum 48-orësh për të çliruar ngushticën, përndryshe i kërcënoi shkatërrimin e centraleve të tij, afati i të cilit skadon të hënën në mbrëmje sipas orës amerikane. Irani ka kërcënuar të mbyllë plotësisht ngushticën dhe të sulmojë infrastrukturën energjetike dhe ujore në rajon në rast se SHBA godet centralet e tij./Marrë nga AlJazeera-përshtati në shqip Versus.al