
"Ne jemi partnerë dhe aleatë, jo vasalë!" theksoi kancelari Friedrich Merz dhe bëri thirrje për më shumë vetëbesim ndaj SHBA-së.
Megjithatë, ai vuri në dukje në të njëjtën kohë se Evropa duhet të mësojë edhe "gjuhën e pushtetit politik", duke theksuar unitetin, autonominë dhe zhvillimin ekonomik si parimet më të rëndësishme për të ardhmen e kontinentit.
"Ne evropianët do të jemi në gjendje t'i zbatojmë idetë tona - të paktën pjesërisht - vetëm nëse vetë mësojmë gjuhën e pushtetit politik, nëse vetë bëhemi një fuqi evropiane", tha Friedrich Merz, duke folur pak kohë më parë për politikën e jashtme nga foltorja e Parlamentit Federal.
"Një botë e re fuqish të mëdha po lind.
"Një erë e egër po fryn në të gjithë botën", tha Kancelari, duke vënë në dukje njëkohësisht se kjo situatë ofron mundësi edhe për Gjermaninë dhe Evropën.
"Ne mund të jemi një forcë pikërisht falë vlerave tona (...) Evropa ka qenë një forcë e rëndësishme politike në dekadat e fundit, kur këmbënguli në sundimin e ligjit si bazë të marrëdhënieve midis shteteve dhe popujve. Ne duam t'i ruajmë të gjitha këto dhe t'i mbrojmë ato në të ardhmen", shtoi ai.
Gjermania “nuk dëshiron të jetë politikisht e nënshtruar ndaj SHBA-së si demokraci, ne jemi partnerë dhe aleatë, jo vasalë.
Dora e bashkëpunimit me SHBA-në do të mbetet megjithatë e shtrirë dhe ky duhet të jetë udhëzuesi ynë”, vazhdoi Merz, ndërsa e përshkroi si një “sukses evropian” tërheqjen e kërcënimeve të presidentit amerikan për të vendosur tarifa shtesë për produktet nga vendet që dërguan ushtarë në Grenlandë.
“Kushdo në botë që beson se mund të përdorë tarifat kundër Evropës si një mjet politik duhet ta dijë dhe tani e di - se ne jemi të gatshëm dhe të aftë të mbrohemi kundër kësaj”, paralajmëroi kancelari.
Duke iu referuar perspektivës së Evropës, Merz paraqiti tre parime “kritike”: unitetin e shteteve evropiane, zvogëlimin e varësive nga siguria, përfshirë infrastrukturën dixhitale, dhe rritjen ekonomike si një “forcë për formësimin e politikës globale”.
Hendeku i rritjes midis Bashkimit Evropian dhe SHBA-së ose Kinës është zgjeruar për ca kohë, vuri në dukje kancelari, dhe theksoi se forcimi i ekonomisë është thelbësor për të ruajtur avantazhin konkurrues të Evropës.
Kancelari u duk gjithashtu veçanërisht i bezdisur nga deklaratat përçmuese të presidentit amerikan në lidhje me kontributin e aleatëve të NATO-s në misionin në Afganistan, pas sulmeve të 11 shtatorit 2001.
"Ne nuk do të lejojmë që ky mision, të cilin e ndërmorëm në interes të aleatit tonë, Shteteve të Bashkuara të Amerikës, të përçmohet dhe diskreditohet sot", tha ai me duartrokitje, pa përmendur Donald Trumpin , dhe iu referua 59 ushtarëve gjermanë që humbën jetën në Afganistan dhe 100 të plagosurve. "Shërbimi juaj ishte dhe është i paçmuar. Ai përfaqëson lirinë dhe paqen tonë në botë. Qeveria gjermane gjithmonë ju mbështet", tha ai.
Megjithatë, ai sqaroi, “nuk duam të rrezikojmë lehtësisht aleancat afatgjata, pasi aleanca transatlantike është ende një vlerë në vetvete për ne në Gjermani, megjithëse duhet të jetë e qartë se si demokraci duhet të jetë e qartë se jemi partnerë dhe aleatë, jo vasalë.” Gjermania dhe Evropa, theksoi ai, tani duhet të kërkojnë edhe aleanca të reja me vendet e tjera. Nuk duhet ta nënvlerësojmë sa tërheqës mund të jetë modeli evropian për partnerë dhe aleanca të reja.
"Ne jemi në fakt një alternativë normative ndaj imperializmit dhe autoritarizmit në botë.
Ne kemi diçka për të ofruar, si ekonomikisht ashtu edhe ideologjikisht, dhe goditjet e jashtme gjithmonë kanë çuar në zhvillimin e mëtejshëm të Evropës", kujtoi ai, duke shtuar se evropianët "duan të jenë pjesë e një rrjeti dinamik dhe fleksibël të shteteve sovrane që duan të vazhdojnë t'i përmbahen një rendi të bazuar në rregulla".
“Duhet të ketë tregti të lirë dhe asnjë ose vetëm tarifa minimale, sepse ne e dimë nga përvoja jonë se vetëm tregjet e hapura dhe tregtia e lirë janë rruga e duhur për prosperitetin dhe sigurinë e kombit”, theksoi ai, për të përsëritur se pikërisht për këto arsye është kaq e rëndësishme të zbatohet marrëveshja Mercosur me vendet e Amerikës së Jugut, Argjentinën, Brazilin, Paraguain dhe Uruguain, dhe të përfundohet një marrëveshje tregtare me Indinë.
Në këtë pikë, Kancelari madje kritikoi edhe një herë qëndrimin e të Gjelbërve në Parlamentin Europian, ku ata votuan me Alternativën për Gjermaninë (AfD) dhe të Majtën për të parandaluar ratifikimin e marrëveshjes.
“Kjo ishte më shumë se bezdisëse”, tha ai./Versus.al

