Drejtoria e Përgjithshme e Rrugëve dhe Ndriçimit Publik e Bashkisë Tiranë ka hapur një tender të ri 32‑mujor për “mirëmbajtjen dhe menaxhimin e sheshit ‘Skënderbej’”, me një fond limit rreth 132 milionë lekë (pa TVSH), afërsisht 1.4 milionë euro.
Tenderi i ri 2026
Objekti: “Mirëmbajtja dhe menaxhimi i sheshit ‘Skënderbej’”.
Procedura: e hapur, mbi kufirin e lartë monetar, shërbim në formë marrëveshjeje kuadër me një operator të vetëm ekonomik, afat 32 muaj.
Fondi limit: 132 005 225 lekë, pa TVSH, me hapje ofertash më 20 prill 2026, sipas buletinit të prokurimeve dhe formularit zyrtar të njoftimit të kontratës.
Kërkesat: pastrim sipërfaqesh me pllaka, beton të larë, granil e asfalt, mirëmbajtje kanalizimesh dhe ndriçimi, gjelbërim, shatërvane, stolë, kosha, zona biçikletash dhe organizim i pastrimit gjatë eventeve publike apo private, siç përcaktohet në dokumentacionin teknik shoqërues.
Në të njëjtën kohë, Bashkia vijon të ketë kontrata të tjera për pastrimin e qytetit dhe shërbime gjelbërimi (përfshirë Eco Tirana dhe një sërë tenderësh të veçantë për pastrim), çka ngre pikëpyetje nëse kostoja shtesë për një shesh të vetëm është e justifikuar nga shërbimet ekstra që parashikohen.
Çfarë tregon e kaluara
Sheshi “Skënderbej” është rindërtuar nëpërmjet dy fazave kryesore të rikualifikimit urban dhe ndërtimit të parkingut nëntokësor, ku kompania “Fusha” sh.p.k ka qenë fituese kryesore, me një vlerë totale të kontratave publike rreth 15–17 milionë euro, sipas të dhënave të portaleve të prokurimeve dhe analizave të mëparshme mbi këtë projekt.
Për vitin 2023, Drejtoria e Përgjithshme e Rrugëve dhe Ndriçimit Publik ka zhvilluar tenderin “Mirëmbajtja dhe Menaxhimi i Sheshit ‘Skënderbej’” me fond limit rreth 119 milionë lekë; fituese është shpallur po kompania “Fusha” me ofertë 106 958 563 lekë.
Të dhënat e portalit Open Procurement Albania tregojnë se “Fusha” ka fituar edhe një minikontratë të veçantë për të njëjtin objekt, brenda të njëjtës marrëveshje kuadër, si dhe disa kontrata të tjera me të njëjtën drejtori për “mirëmbajtjen e objekteve specifike”.
Pra, në dekadën e fundit, e njëjta kompani ka marrë jo vetëm kontratat e ndërtimit të sheshit, por edhe kontratat kryesore të mirëmbajtjes së tij, duke krijuar një varësi të vazhdueshme financiare të Bashkisë së Tiranës ndaj një operatori të vetëm për këtë vepër publike.
Kostot e larta dhe mungesa e transparencës
Vetëm tenderi i ri 32‑mujor kap 132 milionë lekë, ndërsa tenderi i vitit 2023 kushtoi rreth 119 milionë lekë, me vlerë fituese 106.9 milionë lekë; nëse llogariten edhe kontratat e mëparshme të mirëmbajtjes dhe vetë ndërtimi, kostoja totale e “Sheshit Skënderbej” i tejkalon dukshëm disa dhjetëra milionë euro.
Megjithatë, në portalet zyrtare të Bashkisë nuk gjenden të dhëna të plota për të ardhurat që gjeneron sheshi nga qiratë, aktivitetet tregtare, eventet masive apo përdorimi i hapësirës nga privatët; dokumentet e konsultuara fokusohen pothuajse vetëm te shpenzimet.
Kjo mospërputhje mes transparencës për kostot dhe mungesës së transparencës për të ardhurat e bën të pamundur për qytetarët të kuptojnë nëse sheshi po vetëfinancohet apo mbetet një “gropë” e përhershme buxhetore që rëndon mbi taksat e tyre.
Një shembull ilustrues: vetëm dy kontratat e fundit të mirëmbajtjes (2023 dhe 2026) së bashku kapin rreth 238 milionë lekë, ndërkohë që nuk ka një raport publik ku të tregohet se sa të ardhura vjetore sigurohen nga aktivitetet në shesh, për të justifikuar këto shifra.
Pyetjet mbi konkurrencën reale
Të dhënat nga tenderi i vitit 2023 tregojnë se, edhe pse ka pasur oferta të tjera me çmime më të ulëta, ato janë skualifikuar, ndërsa fituese është shpallur “Fusha”, e cila plotësonte kriteret e vendosura për “punë të ngjashme”.
Një nga kriteret më kufizuese në dokumentacion është kërkesa që operatori ekonomik të ketë të realizuar më parë punë të ngjashme në vlerë jo më pak se 40% të fondit limit, çka në praktikë favorizon subjekte që kanë fituar kontratat e mëparshme për të njëjtën vepër dhe redukton ndjeshëm konkurrencën reale.
Duke qenë se në Shqipëri nuk ka shumë sheshe të tjerë me profil, sipërfaqe dhe kompleksitet teknik të krahasueshëm me “Skënderbej”, kriteri i “punëve të ngjashme” mund të funksionojë de facto si një filtër që mbyll garën për shumicën e operatorëve dhe lë në avantazh kompaninë që ka ndërtuar dhe mirëmbajtur sheshin deri më tani.
Po ashtu, raporti “Redflags” i Open Procurement evidenton procedurën e mirëmbajtjes së sheshit “Skënderbej” mes tenderave me risk të lartë për mungesë gare dhe përsëritje kontratash me të njëjtin operator, çka shton dyshimet për një tender të paracaktuar.
Çfarë mbetet për t’u hetuar
A ekziston një analizë e plotë kosto‑përfitim për sheshin “Skënderbej”, ku krahasohen miliardat e shpenzuara për ndërtim dhe mirëmbajtje me të ardhurat direkte dhe indirekte që gjeneron ky hapësirë publike?
Pse Bashkia nuk publikon në një vend të vetëm të gjitha kontratat e ndërtimit, mirëmbajtjes dhe të ardhurave, në mënyrë që qytetarët të mund të ndjekin qartë fluksin e parave?
A janë kriteret e vendosura në tenderin 2026 – sidomos kushti i 40% të vlerës së kontratës si “punë të ngjashme” – përputhje me parimet e konkurrencës dhe mos‑diskriminimit, apo funksionojnë si filtër për të ruajtur monopolin e një kompanie të vetme?/Versus.al
