Shqipëria mund të përballet me pasoja të rënda ekonomike për shkak të tarifave të reja që Shtetet e Bashkuara të Amerikës po vendosin ndaj shumë vendeve, përfshirë edhe tonën. Ekspertët paralajmërojnë se kjo “furtunë” tarifash do të sjellë rritje çmimesh për qytetarët dhe vështirësi për bizneset që eksportojnë drejt SHBA-së.
Një nga sektorët më të prekur pritet të jetë ai i bimëve medicinale dhe aromatike, një industri me rëndësi për ekonominë shqiptare. Produktet shqiptare që eksportohen drejt SHBA-së do të kenë një kosto shtesë prej 10% kur të arrijnë në doganën amerikane. Kjo është një kosto që prodhuesit vendas nuk e kishin parashikuar.
Këto produkte janë burim të ardhurash për rreth 20 mijë punonjës, shumica prej tyre nga zonat rurale si Malësia e Madhe apo jugu i vendit. Nëse eksportet bien, shumë familje që jetojnë me të ardhurat nga kjo industri do të preken drejtpërdrejt.
Referuar shifrave zyrtare të Institutit të Statistikave në vitin 2023, eksportet e bimëve medicinale arritën në 16.5 milionë euro, nga 14 milionë euro një vit më parë
Megjithatë ky sektor nuk është i vetmi që do vendoset përballë vështirësive.
Përveç bimëve, Shqipëria eksporton drejt SHBA-së edhe materiale ndërtimi si çelik dhe alumin, ushqime, lëndë kimike dhe plastike. Aktualisht nuk është e qartë nëse për këto mallra do të aplikohet tarifa 10% që u shpall rishtazi nga Presidenti Trump, apo ajo 20% që ishte në fuqi më parë për vendet e Bashkimit Europian.
Në vitin që lamë pas, eksportet shqiptare drejt SHBA ranë në 70 milionë euro, nga 97 milionë euro në vitin 2022.
A do të sjellë efekt “domino” në ekonomi?
Nga SHBA, Shqipëria importon mallra me vlerë 205 milionë euro, përfshirë makineri, pjesë këmbimi, ushqime dhe lëndë djegëse. Me rritjen e tarifave, shumë nga këto produkte pritet të bëhen më të shtrenjta për konsumatorët shqiptarë.
Ndikimi negativ do të ndjehet edhe tek investimet amerikane në Shqipëri, të cilat në dy vitet e fundit kanë qenë rreth 61 milionë euro në vit. Klima e pasigurt tregtare mund të pengojë investitorët të vijojnë aktivitetin në vendin tonë.
Situata komplikohet më tej pasi SHBA ka hyrë në një konflikt tregtar edhe me Bashkimin Europian, që është partneri kryesor ekonomik i Shqipërisë.
Vetëm në vitin e kaluar, Shqipëria ka importuar mallra nga BE në vlerën e 4.9 miliardë euro, nga një total prej 8.9 miliardë euro importe. Kjo nënkupton se çdo tension mes SHBA-së dhe BE-së mund të ketë ndikime të shumta edhe për tregtinë shqiptare dhe stabilitetin ekonomik në përgjithësi. /Versus.al/
